Gepubliceerd 06-09-2014 13:30 Recepten voor het gasfornuis

Een tijd terug kreeg ik via/via een oud kookboekje ‘toegespeeld’. Of ik er wat mee kon?  Ik ben geen ‘koker’ (mijn vrouw daarentegen gelukkig wel) dus legde ik het voorlopig opzij.  

Totdat ik het gisteren bij toeval weer tegenkwam en er wat nauwkeuriger naar keek. Het blijkt een receptenboekje van het ‘Gemeentelijk Gasbedrijf’ in Tilburg te zijn en ofschoon niet gedateerd stamt het toch duidelijk van ‘vóór d’n oorlog’ want vlees en vis wordt nog geschreven als vleesch en visch.  

Even tussendoor:  laatst ontmoette ik een jonge vrouw, ik schat tussen 18 en 20 jaar, die vroeg hoe oud ik was. Ik zei ‘van vóór d’n oorlog’ waarop ze vroeg ‘welke oorlog bedoelt u?’ Ik antwoordde ‘de tweede wereldoorlog’ waarop zij reageerde met de vraag: ‘is er ook een derde wereldoorlog?’  ‘Daar zijn ‘ze’ mee bezig, misschien komt ie binnenkort ook hier’, zo reageerde ik, waarop ze op angstige toon vroeg: ‘wat vertelt u me nou?’ Om haar gerust te stellen antwoordde ik snel: ‘ik zei toch misschien’.  

Terug naar het receptenboekje. Het is destijds kennelijk uitgegeven om mensen te lokken een gasfornuis aan te schaffen.  

Het gasbedrijf in Tilburg is begonnen in 1873, nadat de Maastrichtenaar en natuurkundige Jan Pieter Minckelers (ja, daar is de Minckelersstraat naar genoemd), als eerste ter wereld, al in 1785, het steenkolengas uitvond, nadat twee jaar daarvoor de luchtballon was uitgevonden. Hij was hoogleraar in Leuven, stampte verwarmde steenkolen tot gruis en ontdekte op die manier een gas dat hij ‘brandende lucht’ noemde. Kort daarna verlichtte hij in Leuven zijn natuurkundig laboratorium op die manier er mee.  

Het receptenboekje bevat vele aardige suggesties, zoals het bereiden van ‘Arnhemsche meisjes’, ‘Kattetongen’, ‘Magdalenakoekjes’, ‘Kabeljauwstaart’ enzovoorts.  

Die ‘Arnhemsche meisjes’ ga ik binnenkort eens uitproberen. Het lijkt me een gemakkelijk recept.

 

Louis Sparidans

Tilburg Wiki:

Dit verhaal heeft de volgende trefwoorden meegekregen: gas Gas- en Elektriciteitsfabrieken gasfabriek kolen recepten Theresia

  •   Louis Sparidans
  •   3    0    0 

Reacties

Louis Sparidans schreef op 10-09-2014 11:21
Na een tweetal telefonische reacties met de vraag op welke manier die ‘Arnhemsche meisjes’ zo gemakkelijk zijn te bereiden, geef ik hierna het letterlijke recept uit het kookboekje van vóór d’n oorlog:

‘Maak op de gewone wijze bladerdeeg, rol het den laatsten keer tot een lange lap van ongeveer een kwart centimeter dikte uit en steek hieruit met een glas koekjes. Rol deze even uit tot ze langwerpig zijn, bestrijk ze met losgeklopt eigeel en bestrooi ze met suiker. Leg ze op een bakblik en bak ze in een heeten oven bruin en gaar (ongeveer 10 minuten).’

Doe er je voordeel mee. Smakelijk!

Henk van Mierlo schreef op 10-09-2014 16:29
Ja Louis,
Maar dan moet je wel kant en klaar bladerdeeg hebben, want het is een hele "toer" om het zelf te makken, weet ik uit mijn tijd als banketbakker!

Louis Sparidans schreef op 10-09-2014 19:05
Ja Henk, ik onderken het probleem. Het recept voor bladerdeeg komt natuurlijk óók in het boekje voor, maar inderdaad, het vergt wel ‘een beetje geduld’ en een dosis geluk.

Maar mijn idee is om het met kant-en-klare bladerdeeg te proberen oftewel ‘pâte feuilletée’, zoals deze in sommige speciaalzaken te verkrijgen is. Anders ken ik nog wel een écht Arnhems meiske waar ik mogelijk een beroep op kan doen. Als ze mij tenminste nog kent.

Misschien leest ze dit wel ..... ?


Reageer

U moet ingelogd zijn om een reactie te kunnen toevoegen.


Locatie

Tilburg op de kaart

Bekijk dit verhaal op Tilburg op de kaart.

Media

  • van het Gemeentelijk Gasbedrijf

  • (bron RAT)

  • met op de achtergrond 'de Havervelden', grondstuk voor de Theresiawijk die toen nog gebouwd moest worden  (bron RAT)

Gerelateerde verhalen